Czym jest kendo::.
Kendo jako forma ćwiczeń fizycznych ma długą tradycję w japońskiej kulturze. Początkowo uważane było wyłącznie za sposób władania mieczem, potem jednak zyskało na znaczeniu, a to głównie za sprawą kilku wybitnych mistrzów, którzy wnikliwie obserwowali prawa rządzące na polu bitwy. Istotę kendo określają trzy podstawowe składniki:

• Sztuka ciała-sposób trzymania miecza, maai (odległość dzieląca przeciwników) itd.
• Sztuka miecza-sposoby zadawania cięć, szukanie okazji do ataku itd.
• Sztuka umysłu-prawidłowe podejście psychologiczne.
  

Wszystkie te aspekty stanowią bazę do teoretycznego opisu zasadniczych elementów kendo. W praktyce œciœle łączą i przenikają się ze sobą. Warto je dobrze poznać, chociażby po to, żeby w pełni zrozumieć, że walka to nie tylko zwycięstwo nad przeciwnikiem.

Po co trenowac kendo::.
Przez lata cel ćwiczeń ulegał ciągłym zmianom, zazwyczaj w zależnoœci od stosunków społecznych panujących w danej epoce. Dziœ każdy z ćwiczących kieruje się własnymi motywami, ale nadrzędnym celem współczesnego kendo jest prawidłowy rozwój zdrowego umysłu i ciała. Temu też ma służyć trening (keiko). W Japonii - w szkołach, w zakładach pracy,
w policji i w licznych dojo - ćwiczy obecnie od czterech do pięciu milionów osób.
Do walki zawodnicy używają shinai (bambusowego miecza), a celem ataku są z góry określone miejsca na ciele przeciwnika. W tym sensie kendo może być postrzegane jako dyscyplina sportu. Jednak z drugiej strony nie wolno zapominać, że jest to walka mieczem, która w niezmiennej formie przetrwała przez całe wieki. Dawnym hasłem szermierzy było: "Zwycięstwo albo śmierć." Dzisiaj nie należy traktować dosłownie tej maksymy, ale warto z odpowiednią powagą podchodzić do treningu, który - poprzez kształtowanie fizyczne, psychiczne i społeczne - ma zapewnić pełny rozwój ludzkiej osobowoœci. Poniżej podam parę zasad, które moim zdaniem pomogą czytelnikom w lepszym zrozumieniu kendo:

• W dojo należy się powstrzymać od wszelkiej poufałości. Kiedy nosisz men (maskę), musisz traktować przeciwnika jak wroga, a keiko (trening) staje się prawdziwym pojedynkiem.
• Pamiętaj, że każdy z ćwiczących ma swój własny, odrębny styl i własną filozofię walki. Uszanuj to, lecz nie zapominaj, że jesteś częścią grupy.
• W każde keiko angażuj cały umysł i ciało
  (ki haku), siłę fizyczną oraz umiejętnoœci techniczne.
• Każdy cios podczas keiko traktuj tak,
  jakby był jedynym, jaki zdołasz zadać.
• W czasie keiko pracuj nad swoim charakterem.
• Podczas treningu pogłębiaj swoją znajomość kendo i wszystkie myśli poświęcaj wyłącznie ćwiczeniom.
  

Niezależnie od stopnia zaawansowania, spróbuj sobie uświadomić, że w gruncie rzeczy niewiele wiesz o kendo. Pokochaj naukę. Tylko wówczas - po pewnym czasie - staniesz się prawdziwym mistrzem.

Przyjmij odpowiednią postawę
wobec przeciwnika::.
Mimo zmian i modyfikacji, jakie następowały na różnych etapach rozwoju kendo, esencja (honshitsu) walki pozostała w zasadzie niezmienna. Przeciwnicy stają naprzeciw siebie uzbrojeni w shinai. Umysł ściera się z umysłem, wreszcie następuje atak. Trening duchowy i poprawne, z wigorem wykonane keiko, przydają szlachetności ludzkiej naturze.
W pierwszej chwili wygląda to na paradoks: jak bowiem człowiek może stać się szlachetny, skoro czeka na błąd przeciwnika, by zadaćœmiertelne cięcie?
Zeby to wytłumaczyć, wypada przypomnieć, że współczesne kendo praktykowane jest w oderwaniu od codzienności. Podczas ataku i obrony towarzyszy nam świadomość, że w istocie rzeczy nikt nie chce zabijać ani ranić. Każdy z nas w trakcie ćwiczeń jest jednocześnie rywalem i pomocnikiem partnera. Przeciwnika należy darzyć najwyższym szacunkiem, lecz zarazem stawiać mu zacięty opór. W ten właśnie sposób kształtuje się ludzką naturę. W zachowaniu wspomnianej równowagi wydatnie pomagają zasady rozgrywania zawodów.
Warto również pamiętać, że zwycięstwo jest czymś bardzo ważnym, lecz w trudnych sytuacjach nie mniej ważna staje się walka z własną wewnętrzną słabością. Innymi słowy, trzeba uwierzyć w siebie. To właśnie nazywam uszlachetnieniem duszy.

Frgment ksiązki "Kendo" Hiroshi Ozawa,
Diamond Books, Bydgoszcz 2000